FNS en corona(vaccin)

FNS kan veroorzaakt worden door een ziekte die wordt veroorzaakt door een bacterie of virus, zoals de griep. Corona is een virusinfectie dus ook corona kan FNS veroorzaken. Dit heeft dus niets met corona te maken, en FNS is dus zeker níet een logisch gevolg van corona. Net als dat de meeste mensen geen FNS krijgen van de griep, krijgen de meeste mensen geen FNS van corona.

FNS kan ook een gevolg zijn van een inenting of vaccinatie. Bij een vaccinatie krijgt je lichaam een heel kleine dosis van een virus ingespoten. het is veel te weinig om ziek van te worden, maar je lichaam reageert meteen door anti-stoffen aan te maken. Je bent daardoor dus beschermd wanneer je het échte virus tegen komt.
Sommige mensen reageren helaas toch slecht op de pijn van de prik, de pijnlijke plek op de arm, de stress rondom het krijgen van de reactie of op de milde ziektereactie zoals grieperigheid. Of je nu een vaccinatie tegen kinkhoest, de mazelen, hondsdolheid, malaria of corona krijgt, je lichaam kan daar slecht op reageren. En dat kan zorgen voor FNS. Dat ligt niet aan het corona-vaccin, maar aan het simpele feit dat je lichaam op dat moment te heftig reageert op het krijgen van een vaccin. Net als dat de meeste mensen geen FNS krijgen van de mazelen-vaccinatie, krijgen de meeste mensen geen FNS van de corona-vaccinatie.

Wetenschappelijk onderzoek naar FNS en het SARS-CoV-2 vaccin

Er is uiteraard al onderzoek gedaan naar vaccinaties, corona en FNS. In een artikel uit 2021 wordt hierover gesproken. (een lange samenvatting volgt hieronder). De 12 onderzoekers vertellen dat al ik 1976 er neurologische bijwerkingen waren gezien na een griepvaccin. Ook is er al bekend dat er functionele problemen kunnen ontstaan na een vaccinatie (ongeacht waarvoor). Maar bij geen enkele vaccin is bewezen dat het door de stoffen in het vaccin komt. De bijwerkingen van de prik (zoals de pijnlijke arm, stijfheid, griepachtige verschijnselen) zorgen voor de functionele problemen. Vergelijk het met FNS krijgen door de griep. Niet het griep-virus zorgt voor de FNS, maar de koorts, spierpijn en vermoeidheid zorgen voor een stress-reactie en FNS. Als je FNS krijgt omdat je bent aangereden door een auto, zorgt de auto niet voor de FNS. Maar de hersenschudding, de gebroken arm en de pijn zorgen voor de stress-reactie die FNS veroorzaakt. Er is nog geen bewijs dat een stofje ín het vaccin FNS veroorzaakt.

Maar er zijn veel meer mensen met FNS na een corona-prik dan na een hondsdolheid-prik!

ja, dat klopt. Dat heeft met aantallen vaccinaties te maken. De corona-vaccinatie is in 2 jaar tijd ongeveer 34 miljoen keer gegeven in Nederland.¹ Het vaccin tegen hondsdolheid is in diezelfde periode wellicht 100.000 keer gegeven.² Stel dat 1 mens FNS krijgt na de hondsdolheid-prik, en 340 mensen krijgen FNS na de Corona-prik. Dat lijkt een enorm verschil en je zult daardoor snel de Corona-prik de schuld geven. Maar je moet niet kijken naar het totaal. Als je rekent, dan zijn 340 FNS-reacties op 34 miljoen corona-prikken evenveel als 1 op 100.000. Evenveel dus als de hondsdolheid-reactie.

Voor nu is er geen bewijs dat de stofjes ín de vaccins, élk vaccin, FNS veroorzaakt. Het zijn de bijwerkingen van het krijgen van een vaccin die een FNS-reactie kunnen krijgen.

Samenvatting artikel

In 2021 schreven 12 onderzoekers³ het artikel Considerations for causality assessment of neurological and neuropsychiatric complications of SARS-CoV-2 vaccines: from cerebral venous sinus thrombosis to functional neurological disorder. In dit artikel presenteren de schrijvers een samenvatting van wat er momenteel (2021) bekend is over de neurologische en neuropsychiatrische bijwerkingen van op dat moment beschikbare SARS-CoV-2-vaccins. Ze bekijken bewijsmateriaal uit eerdere vaccinatiecampagnes en bespreken de complexiteiten. We geven hieronder een samenvatting van het artikel wat betreft de delen die gaan over FNS en de vaccinatie:

In meerdere vaccinatieprogramma’s, voor ziektes zoals griep en hersenontsteking, is al veel eerder aangetoond dat er neurologische bijwerkingen kunnen zijn. Naast de actieve immunogene stof zijn vaccinhulpstoffen (bijv. natriumtaurodeoxycholaat en thimerosal) en het productieproces mogelijk betrokken bij sommige vaccinreacties, zoals koortsstuipen bij kinderen die in 2010 de geïnactiveerde griepvaccinatie kregen toegediend. Neurologische gebeurtenissen die aan vaccins worden toegeschreven, hebben er eerder al toe geleid dat ze niet meer werden gebruikt. Een griepvaccin uit 1976 werd uit gebruik genomen vanwege een kleine toename van het aantal gevallen van het Guillain-Barré-syndroom (GBS). Op dezelfde manier werd ook een ander griepvaccin stopgezet in Zwitserland in 2001.

Tegelijkertijd wordt erkend dat zich bij eerdere vaccinatiecampagnes acute neurologische reacties hebben voorgedaan die, hoewel ze door de vaccinatieprocedure werden bespoedigd, niet direct verband houden met de bestanddelen van het vaccin. Vaccinaties tegen het humaan papillomavirus (HPV) in Brazilië hebben bijvoorbeeld functionele (niet-epileptische) aanvallen veroorzaakt, die ook zijn gemeld na een griep vaccinatie in Taiwan en Zuid-Korea. Deze aanvallen waren uiteindelijk niet een reactie op de inhoud van het vaccin, maar een ‘immunisatie stressgerelateerde reactie’ (immunisation stress related responses’, oftewel ISRRs)

Veel van deze ISRR’s kunnen worden gezien als FNS veroorzaakt door vaccins. FNS wordt doorgaans veroorzaakt door, en kan voortkomen uit, een reeks aanvankelijke ‘organische’ symptomen die het gevolg kunnen zijn van lichamelijk letsel of ziekte. In deze gevallen is vaccinatie vanwege de vaak voorkomende lokale en systemische reacties (een prik in de arm, pijnlijke verdikking op de prikplek, griepverschijnselen), voldoende om FNS te veroorzaken.

Om te zien of een ziekteverschijnsel komt door een vaccin (om te zien of er een causaal verband is), wordt er door instanties een vast aantal vragen gesteld om conclusies te trekken. Het GACVS-instrument voor causaliteitsbeoordeling van de WHO is veel gebruikt. Hieronder volgen de GACVS criteria en de overwegingen bij FNS:

WHO GACVS criteria	Overwegingen bij het beoordelen van de causaliteit van SARS-CoV-2-vaccinatie bij FNS
Is er bewijs in gepubliceerde, peer-reviewed literatuur dat dit vaccin een dergelijke gebeurtenis kan veroorzaken als het op de juiste manier wordt toegediend?	In sommige wijdverspreide video’s van SARS-CoV-2-vaccinreacties zijn objectieve klinische kenmerken geïdentificeerd die op FNS wijzen. Er zijn onlangs casusrapporten gepubliceerd van waarschijnlijke FNS veroorzaakt door SARS-CoV-2-vaccins.
Bestaat er een biologische plausibiliteit dat dit vaccin een dergelijke gebeurtenis zou kunnen veroorzaken?	Fysiologische reacties (bijv. griepachtige symptomen of vasovagale symptomen zoals duizeligheid of flauwvallen), evenals pijn op de injectieplaats, kunnen functionele symptomen uitlokken en/of evolueren naar functionele symptomen.
Heeft een specifieke test bij deze patiënt de causale rol van het vaccin aangetoond?	FNS wordt geïdentificeerd door positieve klinische kenmerken. FNS impliceert geen specifieke vaccinbestanddelen; het wordt veroorzaakt door de fysieke procedure van vaccinatie.
Heeft de gebeurtenis plaatsgevonden binnen een plausibel tijdsbestek na toediening van het vaccin?	FNS veroorzaakt door vaccinatie kan potentieel binnen enkele minuten ontstaan als het wordt veroorzaakt door de vaccinatieprocedure zelf, maar kan zich ook in de loop van dagen ontwikkelen als het wordt versneld door fysiologische effecten van vaccinatie, bijvoorbeeld vasovagale of griepachtige bijwerkingen.
Zou de huidige gebeurtenis bij deze patiënt kunnen hebben plaatsgevonden zonder vaccinatie (achtergrondpercentage)?	FNS komt vaak voor en zou in veel gevallen onafhankelijk van vaccinatie ontstaan, hoewel het, zoals hierboven besproken, in sommige gevallen een uitlokkende factor kan zijn. Sociologische en pandemische factoren kunnen mensen met een risico op FNS verder ontvankelijk maken om de stoornis te ontwikkelen als gevolg van een uitlokkende stressfactor, zoals vaccinatie.
Zijn er soortgelijke gebeurtenissen waargenomen tijdens eerdere vaccinatiecampagnes?	Functionele symptomen zijn beschreven na zowel HPV- als H1N1-griepvaccinatiecampagnes.

Hoewel er associaties tussen SARS-CoV-2-vaccins en neurologische bijwerkingen kunnen ontstaan, laten de antwoorden op de bovenstaande criteria zien dat voorzichtigheid geboden is voordat de causaliteit wordt vastgesteld. Alternatieve (andere) oorzaken of het opnieuw optreden van een eerdere neurologische aandoening kunnen verantwoordelijk zijn voor de waargenomen klachten, zoals het geval was bij sommige van de neurologische bijwerkingen die verband houden met het ChAdOx1-vaccin.

In veel gevallen wordt FNS veroorzaakt door lichamelijke aandoeningen, soms relatief ‘kleine’ verwondingen of ongelukken. In het geval van vaccinatie is het aannemelijk dat fysiologische reacties (bijv. vasovagale symptomen of griep-achtige symptomen) evenals eenzijdige pijn op de injectieplaats, functionele symptomen kunnen uitlokken en/of evolueren. FNS is inderdaad gerapporteerd als reactie op eerdere vaccinatiecampagnes, en er zijn casusrapporten gepubliceerd van FNS veroorzaakt door SARS-CoV-2-vaccinatie.

Het vermogen om functionele symptomen te ontwikkelen als reactie op vaccinatie kan worden vergroot als gevolg van bredere factoren van de wereldwijde SARS-CoV-2-vaccinatiecampagne. Er is aangetoond dat patiënten met FNS een verhoogde suggestibiliteit hebben. Aandachtsfocus op potentiële neurologische bijwerkingen, vooral in de context van uitgebreide media-aandacht, kan resulteren in somatische verhoogde alertheid voor specifieke symptomen bij sommige individuen, wat op zijn beurt waarschijnlijk zal bijdragen aan een verhoogd risico op FNS. Bovendien kan het vermogen van sociale media om de verspreiding van informatie te vergemakkelijken, evenals desinformatie, bijdragen aan de wereldwijde verspreiding van functionele reacties op vaccins.

Ook waarschuwen de auteurs voor surveillance bias. Omdat het SARS-CoV-2-vaccin nieuw is en weinig getest (gezien de tijdsdruk was dit niet mogelijk), wordt er nog meer dan bij andere vaccins in de gaten gehouden welke bijwerkingen er zijn (gesurveilleerd). Ook de gevaccineerden zijn meer dan bij andere vaccinaties (griep, malaria) gericht op mogelijke bijwerkingen. Hierdoor zullen er voor het SARS-CoV-2-vaccin veel meer en veel vaker bijwerkingen worden geregistreerd dan voor langer bestaande vaccins. Dit beïnvloedt de relatieve cijfers omtrent het aantal bijwerkingen.

Ongeacht de huidige surveillance van neurologische bijwerkingen wordt het steeds waarschijnlijker dat een aanzienlijke minderheid van de vaccinontvangers reacties zal ontwikkelen op de toediening van vaccins, wat al is opgemerkt in eerdere vaccinatiecampagnes, maar ook op video’s en in casusreeksen tijdens de COVID-19-pandemie. Dit kunnen zowel organische als/of functionele reacties zijn.

Voetnoten

1. dit aantal is gebaseerd op de cijfers van de Rijksoverheid, maar is een schatting van de redactie. Gebruikte cijfers: tot februari 2022 zijn er ruim 29,9 miljoen vaccinaties toegediend. In het najaar 2023 zijn er 2.731.776 vaccinaties toegediend. We hebben hieruit de cijfers voor najaar 2022 en voorjaar 2023 geëxtrapoleerd en opgeteld bij het aantal bekende vaccinaties. ↩︎
2. Er zijn nergens cijfers vindbaar over hoeveel vaccinaties er worden gezet, dus de redactie kan nu niet meer doen dan een gok. Dit doen we om het verschil tussen daadwerkelijk en relatief uit te leggen. ↩︎
3. Matt Butler, Arina Tamborska, Greta K Wood, Mark Ellul, Rhys H Thomas, Ian Galea, Sarah Pett, Bhagteshwar Singh, Tom Solomon, Thomas Arthur Pollak, Benedict D Michael, Timothy R Nicholson ↩︎